تصمیم‌های خوب می‌توانند نتایج کوتاه‌مدت بدی داشته باشند، اما در بلندمدت برای کسب‌وکار عالی هستند

- گری شوارتز

انتقال مسئولیت‌ها و فشارها

(الگوی شماره ۲)

✍️ همه ما اغلب با وسوسه استفاده از راهکارهای کوتاه مدت و زود بازده مواجه هستیم. راهکارهایی که اغلب موقتی هستند و علت اصلی مشکل را برطرف نمی‌کنند. این راهکارها اغلب به عنوان مسکن عمل نموه و شاید در کوتاه مدت به نتایج مطلوبی منجر شوند، اما در اغلب موارد در بلند مدت مشکلات بیشتری ایجاد خواهند نمود.

به عنوان مثال در زندگی فردی برای کاهش وزن یا کاهش استرس، تغییر عادات بلند مدت مثل استفاده از رژیم غذایی سالم، ورزش منظم، تغییر نگرش‌ها و رویکردها و … موثرتر خواهد بود. یا در سازمان برای افزایش بهره‌وری منابع انسانی، بهتر است از روش‌های بلندمدت مثل آموزش مستمر کارکنان، اصلاح فرهنگ سازمانی، مدیریت رفاه کارکنان، برقراری نظام شایسته سالاری، چرخش شغلی و… استفاده کنیم.

📕

یادداشت‌هایی از کتاب:

مسائلی که مورد غفلت قرار گرفته‌اند یا به هر صورت به آنها توجه نشده است، عوارضی را به بار می‌آورند که قابل چشم پوشی نیست، اما توجه به این گونه مسائل برای مردم دشوار است. زیرا بغرنج هستند و یا هزینه و وقت زیادی را صرف می‌نمایند. بنابراین افراد راه حل دیگری را انتخاب می‌کنند و آن انتقال مسئولیت و فشار مسئله به مسائل دیگر است که علی الظاهر عملی و کاراست.

متاسفانه راه حل‌های ساده‌تر فقط عوارض را از بین می‌برند و به طور ریشه‌ای با مسئله برخورد نمی‌کنند. در نتیجه مسائل پوشیده و همچنان به قوت خود باقی هستند و به رشد خود ادامه می‌دهند و به دلیل دفع ظاهری عوارض، توجه کمتری به آنها می‌گردد. حاصل چنین وضعیتی عدم آمادگی سیستم در حل به موقع مسائل و محو تدریجی توان آن برای برخورد با مشکل است.

🔸️ قانون مدیریت : مراقب راه حل‌های مقطعی باشید. اگرچه راه حل‌های مقطعی به دلیل منافع زود هنگام خود، مقبول هستند، ولی در دراز مدت مشکلات مجدداً با توان بیشتری سر بر می‌آورند و فشار برای یافتن راه حل به شدت افزایش می‌یابد. در صورتی که توان سیستم برای پاسخگویی و مقابله با مشکلات به تدریج کاهش یافته است و یا به کلی از میان رفته است.

انتقال فشار را در کجا می‌توان یافت؟ انتقال فشار و مسئولیت را در زندگی روزمره هر فرد، همچنین در سازمان‌ها می‌توان یافت. این ساختار زمانی که عوارض مشهود مسائل به وسیله اعمال مقطعی حداقل برای مدتی رفع می‌شوند، حضور دارد.

مسئله افزایش تنش در اثر قبول مسئولیت بیش از ظرفیت و توان را در نظر بگیرید. ما سعی می‌کنیم با تردستی و لطایف الحیل کار را به انجام برسانیم و حاصل آن فعالیت‌های بی‌پایان است. باید پذیرفت که اگر حجم کار و مسئولیت بیش از توان ما بود (موردی که اغلب برای تمامی ما رخ می‌دهد)، تنها راه حل اساسی، محدود کردن میزان پذیرش مسئولیت است. این راه حل شاید در وهله اول نامقبول به نظر برسد. زیرا امکانی را که در اثر کار زیاد برای پیشرفت حاصل آمده است از میان می‌برد یا از قدر و منزلت انسان می‌کاهد. در واقع باید انتخابی کرد و بر اساس اولویت‌ها تصمیمی گرفت بسیاری از مردم قبول کار بیشتر را انتخاب می کنند و به ناچار برای زدودن تنش حاصله و عواملی چون الکل، مواد مخدر، و یا اهرم‌های سالم‌تری مثل ورزش یا مدیتیشن پناه می‌برند. البته چنین راه حل‌هایی کاملاً موقتی و مقطعی است. تنش بار دیگر با حجمی وسیع‌تر باز می‌گردد و این بار شخص عمیق‌تر در دام راه حل‌های مذکور می‌افتد.

اگر ساختار انتقال فشار مورد شناسایی قرار نگیرد و در جهت توقف آن اقدامی صورت نگیرد فشارهای فزاینده و جانکاهی را که در جوامع امروز شاهد آنیم به وجود می‌آورد. همین پویایی است که سبب افزایش وابستگی و نهایتاً اعتیاد در جوامع می‌گردد.

ساختار انتقال فشار غالباً در میان راه حل‌هایی که انتخاب می‌کنیم و به نظر می‌رسد کاملاً موثر هستند، پنهان است و زمانی چهره می‌گشاید و احساس ناخوشایندی را در ما ایجاد می‌کند که مسئله مجدداً بروز کرده است.

مدیرانی که علی رغم تفویض اختیار همواره سایه سنگین خود را بر روی زیردستان حفظ می‌کنند و به مجرد بروز کوچک‌ترین مشکلی شخصاً کنترل اوضاع را به دست می‌گیرند در بطن فکر خود از راه حل‌های آغشته به ساختار انتقال فشار سود می‌برند. آنان فرصت واقعی برای رشد و کسب تجربه را به زیردستان خود نمی‌دهند. وضع تعرفه‌های تجاری برای حمایت از فعالیت‌های اقتصادی نیز چنین است و وابستگی به این حمایت‌ها را تشدید می‌کند. کشورهای جهان سوم عموماً با موقعیت دشوار انتخاب بین کاستن از هزینه های جاری خود و میزان درآمدهای مالیاتی مواجهند.آنها با استفاده از همین ساختار برای جبران کسر بودجه خود اقدام به چاپ اسکناس می‌کنند که نتیجه‌ای جز تورم به بار نمی‌آورد. این اقدام خود سرآغاز چرخه تورم است، به طوری که تورم جزئی از زندگی می‌گردد و نیازهای مالی دولت افزایش می‌یابد و در نتیجه کسری بودجه مزمن اجتناب ناپذیر می گردد.

ساختار انتقال فشار را می توان در برنامه‌های افزایش محصولات کشاورزی نیز مشاهده کرد. کشاورزان برای بهبود محصول خود از سموم شیمیایی دفع آفات استفاده می‌کنند. این مواد، حشرات مفید به حال زراعت را نیز از میان می‌برند و در نتیجه تعادل بیولوژیک را که کنترل آفات را ساده‌تر می‌نماید، بر هم می‌زنند. لذا زمینه را برای هجومی قوی‌تر از طرف آنها به مزارع مهیا می‌سازد.

#پنجمین_فرمان

#تفکر سیستمی